Previous Page  3 / 48 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 3 / 48 Next Page
Page Background

3

Pobjeda

Politika

Ponedjeljak, 20. avgust 2018.

30 godina od velikogmitinga u Titogradu kojim je

počela takozvana „antibirokratska revolucija“ u Crnoj Gori

PODSJEĆANJA

PODGORICA

Navršilo se 30

godina od prvog takozvanog

,,mitinga solidarnosti sa kosov-

skim Srbima i Crnogorcima“, koji

je održan u tadašnjemTitogradu

20. avgusta 1988. Bio je to poče-

tak takozvane „antibirokratske

revolucije“, tokom koje je, nakon

četiri-pet mjeseci trajanja, na ulici

smijenjeno dotadašnje crnogor-

sko rukovodstvo koje je smetalo

neprikosnovenom vođi Slobodanu

Miloševiću.

Za ozbiljne analitičare ovaj događaj

je početak sprovođenja velikosrp-

skog projekta Slobodana Miloševi-

ća i SANU sa nesagledivimposlje-

dicama po Crnu Goru i crnogorsku

nacionalnu samobitnost i identitet i

uvod u krvavi raspad Jugoslavije.

KAŽNJAVANJE

NEPOSLUŠNIH

Iako je predstavljana kao spon-

tani narodni bunt, AB revolucija

bila je, u stvari, dobro isplanirani

državni udar. Čitavomoperacijom

političkimdirektivama upravljao

je Slobodan Milošević i tadašnje

komunističko rukovodstvo u Srbiji.

Trebao im je ,,četvrti glas“‘od Crne

Gore za odlučujuću ulogu u odluči-

vanju u SFRJ.

„Neprikosnoveni vođa“ je u više

navrata crnogorsko vođstvo

stavljao na probu odanosti u ljeto

1988. godine. Propali su pokušaji

organizacije političkih zborova

radnika u Crnoj Gori radi podrške

Slobodanu Miloševiću i njegovoj

politici na Kosovu. To je bio „prvi

minus“ na račun tadašnjeg crno-

gorskog rukovodstva. Kada je

Predsjedništvo CK SK Crne Gore

tražilo od opštinskih komiteta

Saveza komunista da takve poli-

tičke akcije ne dozvole na svom

području, Milošević je odlučio da

na drugi način ostvari ono što želi

i kazni „neposlušne“ tako što će im

uvesti takozvanu „antibirokratsku

revoluciju“.

AB revolucija prešla je granice

Srbije avgusta 1988. kada su orga-

nizovani mitinzi „solidarisanja sa

Srbima i Crnogorcima na Kosovu“

u Titogradu, Nikšiću, Cetinju... i

pored stava CK SKJ sa 16. sjednice,

krajem jula te godine, da se „mitinzi

solidarnosti“ ne održavaju van teri-

žitelja glavnog i drugih gradova

Crne Gore jednodušno na današ-

njemmitingu solidarnosti dalo

podršku opravdanim zahtjevima

Srba i Crnogoraca sa Kosova da

se odlučnije, brže i energičnije i

odgovornije suzbije kontrarevo-

lucionarno djelovanje albanskih

nacionalista i separatista“.

Nakon zvaničnog dijela na Trgu

Ivana Milutinovića, miting je

nastavljen ispred hotela ,,Crna

Gora“ obraćanjima Batrića Jova-

novića, Miroslava Šolevića, Koste

Bulatovića…

Istog dana mitingaši su otputovali

za Kolašin gdje su u poslijepod-

nevnim satima održali miting iako

on nije bio prijavljen.

Predsjedništvo CK SKJ je tek 8.

oktobra te godine zaključilo: „Naci-

onalističke snage pokušale su

iskoristiti protestni skup u Titogra-

du da pučističkimputem smijene

rukovodstvo SK Crne Gore i da

ugroze njen ustavni položaj kao

ravnopravne članice jugosloven-

ske federacije“.

POSLJEDICE

Međutim, Miloševićeva mašina se

tek zahuktavala. Slijedio je sličan

miting u Nikšiću 18. septembra

1988. U glavnimulogama bili su

isti izvođači radova: Šolević, Kosta

Bulatović i Zoran Grujić. Nakon

Vojvodine, gdje sumitingaši na

ulici smijenili pokrajinsko rukovod-

stvo, Miloševićeve pristalice izvele

su sličan poduhvat i u Crnoj Gori.

Prvi pokušaj u Titogradu 7. i 8.

oktobra 1988. završen je interven-

cijommilicije. Nastavljen je u Nikši-

ću, uslijedila je intervencija milicije

kodmjesta Žuta greda. Međutim,

ono što nije uspjelo organizatori-

ma tokomoktobra, ostvareno je

10. i 11. januara 1989. Tada je komu-

nističko crnogorsko rukovodstvo

naćerano da podnese kolektivnu

ostavku. ,,Ispunjeni su svi zahtjevi,

narod je pobijedio“, rekao je tada,

između ostalog, čestitajući odu-

ševljenoj masi izvojevanu pobjedu

Momir Bulatović. Milošević je

napokon došao do četvrtog glasa.

Novi lideri, promovisani kao

,,mladi, lijepi i pametni“, bili su

Momir Bulatović, Milo Đukanović i

Svetozar Marović, Ljubiša Stanko-

vić, Predrag Bulatović…

Događaji koji su počeli 20. avgu-

sta 1988. mitingomu Titogradu,

a kulminirali 10. i 11. januara 1989.

godine, smjenomdotadašnjeg

rukovodstva, imali su dalekosežne

posljedice po Crnu Goru. Bio je

to svojevrsan društveni potres i

početak nadirućeg populizma i

realizovanja velikosrpskog projek-

ta, koji je doveo do krvavog raspa-

da Jugoslavije.

Crnogorsko rukovodstvo će se,

predvođeno MilomĐukanovićem,

tek 1998. godine, nakon rascjepa u

DPS-u, partiji koja je bila dominan-

tna na svim izborima, de initivno

otrgnuti iz zagrljaja Slobodana

Miloševića i povesti Crnu Goru ka

samostalnosti.

Zoran DARMANOVIĆ

Titogradska

„Pandorinakutija“

Događaji koji su počeli 20. avgusta

1988. mitingomu Titogradu, a

kulminirali 10. i 11. januara 1989.

godine, smjenomdotadašnjeg

rukovodstva, imali su dalekosežne

posljedice po Crnu Goru. Bio je to

svojevrsan društveni potres i početak

nadirućeg populizma i realizovanja

velikosrpskog projekta, koji je doveo

do krvavog raspada Jugoslavije

torije Srbije.

Sve se odvijalo po ustaljenom scena-

riju. „Glavni izvođač radova“ „antibiro-

kratske revolucije“ širom Jugoslavije

bio je Miroslav Šolević, ekonomista,

promovisan je u „sekretara odbora za

odlazak kosovskih Srba i Crnogoraca

na protestne mitinge van pokrajine“.

On je 15. avgusta u telefonskom

razgovoru zatražio od Opštinske

konferencije Socijalističkog saveza

radnog naroda Titograda održavanje

protestnog skupa kosovskih Srba i

Crnogoraca u Titogradu. Na zatvore-

noj sjednici crnogorsko rukovodstvo,

dva dana nakon toga, zaključuje da

„mitingmože imati ozbiljne političke

implikacije na političko-bezbjedno-

snu situaciju u Titogradu i Crnoj Gori“.

Tadašnji predsjednik Predsjedništva

CK SK Crne Gore dr Miljan Radović

obavijestio je republičko rukovodstvo

da je bezuspješno pokušavao da

stupi u kontakt sa glavnimorganiza-

toromprotesta - SlobodanomMiloše-

vićem kako bi ga ubijedio da spriječi

okupljanje u Titogradu.

Miting je, iako bez dozvole crnogor-

skih vlasti, mogao da počne. Otvore-

na je titogradska „Pandorina kutija“.

SLOBODANUZAROĐENDAN

Datummitinga 20. avgust nije iza-

bran slučajno – bio je to rođendan

Slobodana Miloševića. Tog dana

1988. godine u Titograd je stiglo oko

2.000 Srba i Crnogorca sa Kosova

predvođenih Miroslavom Šolevićem,

KostomBulatovićem, ZoranomGruji-

ćem i Batrićem Jovanovićem.

Kolona titogradskih taksista otišla je

na Bioče, u susret kosovskim Srbima

i Crnogorcima i uz jeku sirena dovezli

ih u Titograd.

Na Trgu Ivana Milutinovića, i pored

protivljenja tadašnjeg crnogorskog

rukovodstva, održan je veliki „miting

solidarnosti sa kosovskim Srbima i

Crnogorcima“. Prvi put se pojavila

ikonogra ija koja će nas pratiti tokom

čitave naredne decenije - srpske naci-

onalističke pjesme, skandiranje: „Ovo

je Srbija“, „Dajte namoružje“ i „Idemo

na Kosovo“, „Mi smo vaša braća“,

„Život damo - Kosovo ne damo“,

„Kosovo je Srbija“… Nošene su Milo-

ševićeve i slike Njegoša i Karađorđa…

Pjevane su pjesme „Ko to kaže ko to

laže“, „Listaj goro cvjetaj cvijeće, Crna

Gora u boj kreće“, „Igrale se delije“...

Čuli su se i pozivi na vješanje tadaš-

njih albanskih političkih lidera. Sve to

uzvikivala je masa pod dirigentskom

palicomMiloševićevog „specijalca“

za organizovanje mitinga Miroslava

Šolevića, koji je stajao iza bine i kao

pravi režiser osmišljavao ovo „spon-

tano događanje naroda“.

Govornici su poručivali da „genocid

nad Srbima i Crnogorcima na Koso-

vu traje decenijama“. „Pobjeda“

je objavila da je „više od 25.000

GODINAMABIONEPRIKOSNOVENIVOĐA:

SlobodanMilošević

MiroslavŠolević