Table of Contents Table of Contents
Previous Page  5 / 48 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 5 / 48 Next Page
Page Background

5

Pobjeda

Nedjelja, 19. avgust 2018.

Ekonomija

PODGORICA

–Prema zva-

ničnimpodacimaCentralne

bankeCrneGore, uprvom

kvartalu2018. godinebilje-

žimo rast prihodaod turiz-

ma8,5odsto. Kada jeupita-

njunaplataboravišne takse,

prihodi budžeta, zaključno

sa 15. avgustom, iznoseoko

933.000eura što je zaoko

102.000višeuodnosuna

uporedni prošlogodišnji pe-

riod - rečeno jePobjedi iz

Ministarstvaodrživog ra-

zvoja i turizma. Posjeta to-

komjula jekaoprošle godi-

ne, dok jeuavgustu

zabilježenrast.

Samo u hotelima tokomprvih

šestmjeseci,premazvaničnim

statističkim podacima, kako

sudodali, uCrnojGori jebora-

vilo 407.000 gostiju što je rast

od 17 odstouodnosuna rekor-

dnu 2017, a ostvareno je

1.356.000 noćenja, što takođe

predstavlja rast od 12 odsto.

POPUNJENOST

- Bilježimo tradicionalno do-

bru popunjenost tokom tzv.

špica sezone, pokazujupodaci

lokalnih turističkih organiza-

cija koji se obrađuju na ne-

djeljnomnivou, prema kojima

je posjeta tokom jula mjeseca

u prosjeku na prošlogodiš-

njem nivou, dok je u avgustu

zabilježena prosječna stopa

rasta od dva odsto – ističu iz

Ministarstvaodrživog razvoja

i turizma.

Dajeporedobaleturistimasve

interesantnija ponuda cen-

tralnihisjevernihkrajevanaše

destinacije, između ostalog,

govore podaci o posjeti nacio-

nalnimparkovima Crne Gore,

koji su u periodu od početka

godine do 12. avgusta zabilje-

žili oko 258.000 posjetilaca,

štojezaoko28odstovišeuod-

nosu na uporedni prošlogo-

dišnji period.

- Na osnovu ovih fizičkih i fi-

nansijskih pokazatelja odvija-

nja sezone i dobrih najava bu-

kinga u periodu postsezone,

očekujemo da ona premaši

rekordnuprošlogodišnju–ka-

žu izMORT-a.

Kada govorimo o strukturi

stranihturista, izMinistarstva

turizma i održivog razvoja

ističu da su najbrojniji turisti

izSrbije, zemalja regiona iRu-

sije, ali je evidentan rast broja

gostiju iz Njemačke, Austrije,

Francuske,Poljske,VelikeBri-

tanije, Češke, zemalja Bene-

luksa i Skandinavije.

TUROPERATORI

- Veliki turoperatori poput

TUI-a, „ThomasCooka“, FTI-

ja, „DerTouristika“, „Thomso-

na“, „First Choicea“, „Monar-

cha“, „Cosmosa“, „Kuonija“,

„BiblioGlobusa“usvojimpro-

gramimaimajuCrnuGoru,što

je dovelo do raznovrsnije

strukturegostijukaoiznatnog

rasta turista saodređenihtrži-

štakojaranijenijesubilatoliko

prisutna uCrnoj Gori – nagla-

šavaju izMORT-a.

Takođe, broj destinacija sa ko-

jimasupovezaninašiaerodro-

mi iz godineugodinu raste, pa

su tako trenutno Tivat i Pod-

gorica ukupno povezani sa

preko 50 destinacija svijeta,

štojejedanodključnihfaktora

za otvaranje tržišta i raznovr-

sniju strukturu turista.

- Poredtogaštoizgodineugo-

dinu bilježimo veći broj gosti-

juizzemaljaZapadne,Srednje

i Sjeverne Evrope, predstavlja

nam zadovoljstvo što sve više

turista sa tržišta Kine, Japana,

Izraela, Ujedinjenih Arapskih

Emirata otkriva našu destina-

ciju – naglašavaju izMinistar-

stva održivog razvoja i turiz-

ma.

N.KOVAČEVIĆ

stoje značajne rezerve da se

stečene,tj.komparativnepred-

nosti potpunijim efektuira-

njemu granama gdje se stvara

većadodatnavrijednostkaošto

suturizam, poljoprivreda, pro-

izvodnja električne enegije,

građevinarstvo… pretvore u

trajnekonkurentskeprednosti.

Poseban problem može da

predstavljavisokoučešćeuslu-

ga u BDP na račun niskog uče-

šća industrije, jer je na tako

strukturiranoj ekonomskoj

podloziteškopovećatiproduk-

tivnost. Upravo to su pokazala

istraživanja trideset pet zema-

lja OECD-a gdje je registrovan

padproduktivnostiitousekto-

ruuslugačijeučešćeiznosioko

72procenta, dok jeuoblasti in-

dustrije, koja u toj grupi zema-

ljaučestvujeuBDPsa26odsto,

registrovankontinuiranporast

produktivnosti. Konačno, naj-

bolji dokaz da se radi u konti-

nuitetu o zdravom rastu biće

ukoliko projektovane stope ra-

sta na makro nivou budu isto-

vremeno praćene smanjenjem

nezaposlenosti, povećanjem

izvoza, porastomučešća poje-

dinih grana u BDP pri čemu se

to, prije svega, odnosi naprera-

đivačku industriju.

POBJEDA:

Udugoročnoj ra-

zvojnoj strategijinakojegra-

nebiVladatrebaloposebno

dase fokusira?

LOJPUR:

Prioritetne grane su

u razvojnim dokumentima

Vlade dobro poređane, na na-

čin da prednost svakako treba

da imajugranekojesuposvom

karakteru generičke. U fokusu

pažnje prvenstveno bi tre-

balo da se nađe turizam,

koji po razultatima već

sada zaslužuje. Ako

ostavimopostranifor-

malnu statistiku, u

turizmu ostvaruje-

mo izvoz koji se po

svojoj vrijednosti

približava iznosu od skoro

milijardu eura. Naime, ova

privredna grana, mada do-

minantno uslužnog tipa, je

važna jer se naslanja i po-

vratno pospješuje razvoj,

prijesvega,domaćepoljopri-

vrede,građevinarstva…Ujed-

no, brži razvoj poljoprivrede,

gdjesuuočljiviznačajnipoma-

ci, može u krajnjem da ublaži

razvojnedisproporcijesjeverai

jugazemlje.Boljereći dasjever

sa svojim značajnimneiskori-

šćenimpotencijalima postane

istinsko ,,priobalno“ područje,

s tim da bi se korišćenjem do-

maćih proizvoda crnogorski

turizam na globalnom nivou

potvrdio kao prepoznatljiv na-

cionalni brend.

Mira POPOVIĆ MILOVIĆ

IzMinistarstva održivog razvoja i turizma

najavljuju sezonu bolju od prethodne

Odboravišne

takseviše

102.000eura

Na osnovu zičkih i nansijskih

pokazatelja odvijanja sezone i dobrih

najava bukinga u periodu postsezone,

očekujemo da ona premaši rekordnu

prošlogodišnju – kažu izMORT-a

Kako ističu iz Ministarstva održivog razvoja i turizma, podaci

relevantnih ustanova za praćenje turističkog prometa tako-

đe ukazuju na porast.

- Od početka godine do 12. avgusta crnogorski aerodromi

opslužili su oko 1.495.000 putnika, čak 170.000 više nego

u istomperiodu prethodne godine. Obavljeno je 9.000

letova, što je 10 odsto više nego lani - saopštavaju podatke

iz MORT-a.

POBJEDA:

Ukojojmjeri će rezultati ekonomije ubrzati

crnogorski put ka EU?

LOJPUR:

Pregovori sa EU pored transponovanja pravne

legislative u domaće okvire nužno podrazumijeva dosljed-

nu praktičnu primjenu čime se potvrđuje svrsishodnost

čitavog procesa. Na taj način se mjeri i napredak u prego-

vorima i spremnost države članice za ulazak u EU. Zato

podizanje nivoa boniteta crnogorske ekonomije u periodu

koji slijedi jako je bitna odrednica jer su prethodna prošire-

nja EU pokazala da sve članice nakon ulaska u EU prolaze

kroz tzv. tranzicionu krizu prilagođavanja novim ,,pravilima

igre“. Slikovit je primjer Hrvatske, koja je prije učlanjenja u

EU imala kvalitetnije pokazatelje od preko desetak članica

EU. Danas je po tim istimpokazateljima na samom začelju.

Smatramda ukoliko se nastavi trend stope privrednog

rasta na približnomnivou kao u prethodnimgodinama,

Crna Gora bi bila na dobromputu da opravda povjerenje

koje EU u procesu proširenja iskazuje prema njoj i Zapad-

nomBalkanu. Crna Gora je u timprocesima prepoznata

kao lider. Time, ako ne formalno, onda suštinski, Crna Gora

postaje dio razvijenog svijeta bez obzira da li se on zvao EU

ili nekako drugačije, a 2025. bi nambila znatno bliža.

Na aerodromimaviše

170.000putnikanegolani

Nadobromsmoputu

akonastavimoovim

rastomekonomije

vnicima

mnine

jezarade

Reindustrijalizacija

nam je neophodna

jer uprotivnomprijeti

,,tehnološka kriza“,

što bi dovelodo

pada produktivnosti

i konkurentnosti

domaće proizvodnje

keiliČeške

pravac bi morao de initivno

da bude neki vid reindustrija-

lizacije, jer namu protivnom

prijeti ,,tehnološka kriza“,

što bi rezultiralo padompro-

duktivnosti i konkurentnosti

domaće proizvodnje. To bi

u početkumogla da bude

,,uslužna industrija“, pri čemu

nikako ne mislimna klasičnu

,,dimnjičarsku“ industriju

socijalističkog tipa. Naime,

ne smijemo prenebregnuti

činjenicu ili pak ostati po stra-

ni savremenih industrijskih

tokova gdje se stvara najveći

dio novostvorene vrijedno-

sti, i gdje su ,,industrija 4.0“,

štampači ,,3D“ i sl., postali dio

svakodnevice u razvijenim

zemljama. Pored toga, upra-

vo zbog već spomenutog

ograničenja u ,,ekonomiji

obima“, rješenje u pogledu

prijeko potrebnog povećanja

izvoza nije moguće naći na

domaćem terenu, ali mislim

da je tomoguće u formi

klasterizacije na nadnacional-

nomnivou. Tako, npr. Crna

Gora bi mogla da u oblastima

gdje raspolaže značajnim i

neiskorišćenim resursima

kao što su drvoprerađivačka

industrija, stočarstvo i meso-

prerađevine, poljoprivreda

i drugo da formira klastere

sa zemljama iz okruženja.

Budući da se radi o zemljama

koje imaju slične probleme u

povećanju izvoza kao i Crna

Gora, to su Albanija, Bosna,

Srbija, Hrvatska, pri čemu je

veoma bitno da to pomoguć-

nosti bude neka od članica

EU.

fakulteta Univerziteta Crne Gore

CrnaGora se sa stopama

privrednog rasta od

četiri i više odsto, što je

u izvještaju za Zapadni

Balkanpotvrdila i Svjet-

ska banka, našla na čelu

regiona i ujedno svrstala

umalobrojnu grupu

vodećih zemalja

Detalj izBudve

Anđelko

Lojpur