Table of Contents Table of Contents
Previous Page  8 / 76 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 8 / 76 Next Page
Page Background

8

Pobjeda

Četvrtak, 28. jun 2018.

Društvo

PODGORICA

– Bivša direk-

toricaUprave za kulturna

dobraAnastazijaMiranović

u dokumentu o ugroženom

sakralnomnasljeđu ukazala

je i na devastacijuManastira

Reževići, koji je zaštićeno

kulturno dobro još od 1957.

godine.

Manastir Reževići (opština

Budva), kako piše u doku-

mentu, nepokretno je kultur-

no dobro koje je stavljeno

pod zaštitu rješenjembroj

1215, od 27. novembra 1957.

godine, te stoga sve inter-

vencije na ovom kulturnom

dobru podliježu odredbama

Zakona o zaštiti kulturnih

dobara.

Na osnovu neposrednog

uvida u postojeće stanje

kulturnog dobra (Elaborat o

revalorizaciji nepokretnog

kulturnog dobra Manastir

Reževići, april 2013 – jun 2014.

godine), konstatovano je slje-

deće stanje kulturnog dobra:

STANJE

Neposredno uz istočni zid

manastirske porte (zaštićena

okolina) izgrađeni su eko-

nomski objekti, koji svojim

izgledom i materijalizacijom

degradiraju taj prostor.

Prema riječima sveštenika,

privremenog su karaktera;

Zona kulturnog dobra je

degradirana, izgradnjom

novih objekata unutar porte,

kao i dogradnjompostojećih;

Sjeverni i istočni zid

objekta konaka je premazan

žutommasom, koja znatno

devalvira kamenu strukturu

fasade. Takođe, na istoj fasadi

postavljeni su izlazni rashlad-

ni uređaji;

Kamen u vidu obloga,

postavljen na južnomdijelu

konaka, vizuelno ugrožava

originalnu kamenu fasadu;

Druga polovina konaka

je bez novih kamenih oblo-

ga, lošije obrade fasadnog

kamena sa široko izvedenim

fugama;

Uz dvorišni dio južne

fasade drugog dijela konaka,

sagrađena je nova struktura

stare Crkve Sv. Stefana, koja

je rađena u više faza, i to zido-

vi i jednodijelni zvonik;

Iznad apsidalnog dijela

Crkve Sv. Stefana dogra-

đena je terasa, sa koje se

ulazi u zapadni dio konaka,

na spratu. Na samoj terasi

sazidana su tri kamena stuba

(dimenzija cca 45 x 45 cm),

koji svojom veličinom i gaba-

ritima devalviraju sveukupne

vrijednosti kompleksa;

Njena unutrašnjost je

nestručno izvedenim radovi-

ma u potpunosti izmijenjena

i degradirana; tokomgrađe-

vinskih radova, fragmenti

živopisa nijesu zaštićeni,

tako da je po cijeloj površini

evidentan sloj cementnog

maltera, kreča i drugih nasla-

DOSJE:

Ugroženo sakralno nasljeđe – devastacijamanastira Ostrog i Reževići

4

ga, nastalih tokom radova.

Takođe, usljed dejstva vlage

evidentan je sloj buđi, koji u

kontinuitetu razara malterni i

bojeni sloj živopisa, tako da su

ostaci živopisa u ovomdijelu

krajnje ugroženi. Konstatovan

je neprimjeren odnos i nebriga

vlasnika – držalaca kulturnog

dobra;

Pored ove crkvice, sa desne

južne strane, sazidana je nova

kamena kapija, bez vrata,

lučnog otvora širine cca 120

cm, visine cca 300 cm, kroz

koju se ulazi u ekonomski dio

Manastira.

Na zapadnomdijelu ograd-

nog zida formiran je novi ulaz

– u vidu kapije lučnog završet-

ka – obložen kamenom, koji

svojim izgledom i veličinom

devalvira vizuru na manastirski

kompleks;

U okvirumanastirske porte

na južnoj strani kompleksa

nalazi se „novodograđeni“

nelegalno podignuti objekat,

površine cca 20m2, koji ima

funkciju suvenirnice. Stilskim

karakteristikama u potpunosti

odstupa od ambijenta u kojem

je inpostiran;

Unutrašnji zidovi Crkve

Sv. Trojice su sedamdesetih

godina XX vijeka islikani u „al

seco“ tehnici. Ovo slikarstvo,

izražajnih boja i nevještog

crteža, djeluje disharmonično i

degradira crkveni enterijer;

Živopis u unutrašnjosti Crkve

Uspenja Bogorodice krajnje je

ugrožen i prijeti mu opasnost

od trajnog uništenja; usljed

nekontrolisanog paljenja svije-

ća, velika koncentracija dimnih

produkata taloži se na već

zamašćen bojeni sloj, stvarajući

skramu, koja je duboko pene-

trirala u bojeni sloj i time ga

ugrožava;

U enterijeru, na njenom juž-

nom zidu, postavljen je klima

uređaj; u skladu sa navedenim,

može se ocijeniti da su navede-

ni građevinski radovi izvedeni

bez konzervatorskih uslova,

konzervatorskog projekta i

stručnog nadzora, te da su

grubo narušili autentičnost

i integritet ovog kulturnog

dobra.

GRADNJA

Daljimuvidom je konstatovano

da je: „stručni timUprave za

zaštitu kulturnih dobara sa

glavnim inspektorom za zašti-

tu kulturnih dobara 4. aprila

2014. godine izvršio kontrolu

i uvid u stanje - devastaciju

nepokretnog kulturnog dobra

Manastir Reževići - opština

Budva, prilikom čega je konsta-

tovano da je:

− Uprava Manastira izvršila

nezakonito podizanje – zidanje

sprata na postojećempomoć-

nomobjektu sa kamenom

obzidomnad fasadama cca

30m , asimetričnog oblika i

potkrovlja koje ima krovnu

konstrukciju u zadnjemdijelu

manastirske porte (sa sjeve-

roistočne strane Manastira),

iza Crkve Sv. Arhiđakona Ste-

fana, kao i da su nezakonito

sagradili kapiju sa kupolom

dimenzija cca 3m x 2,50

m (sa jugozapadne strane

Manastira), čime je narušen

istorijski kontekst i ambijent

manastirske porte. U porti

nad ostacima sjevernog zida

sa živopisomCrkve Sv. Stefa-

na, bez saglasnosti nadležnog

organa – Uprave (nezakonito),

sagrađena je jednobrodna

crkva u kamenu. Pod ove

crkve je u skorije vrijeme

obložen pravilno obrađenim

crvenimmermernimploča-

ma, a u unutrašnjosti uvedena

je voda, struja i instalacije.

Unutrašnjost crkve je malteri-

sana i okrečena. Ostaci živopi-

sa na originalnom sjevernom

zidu Crkve Sv. Stefana nakon

izgradnje novog objekta su u

lošem stanju. Evidentirana su

potklobučenja freskomaltera,

erodiranje određenih površi-

na živopisa, kaverne. Prisutne

su i naslage soli, nastale usljed

izgradnje objekta i uticaja

cementnog veziva na tkivo

freskomaltera.

− U Crkvi Uspenja Bogorodice

sačuvan je živopis iz XIII XIV

vijeka, pod kojim je vidljiv

još jedan sloj fresaka starijeg

slikarstva. Međutim, prije neko-

liko godina, bez saglasnosti

nadležnog organa – Uprave

(nezakonito) postavljene su

unutrašnje podne jedinice

klima uređaja koje su instali-

rane u tkivo živopisa. Samim

tim činom izičkog instaliranja

ugrožene su i trajno oštećene

partije sa freskomalterom.

Temperaturni šokovi, izazvani

grijanjem i hlađenjem, štetno

utiču na živopis pa je dovelo

do odvajanja freskomaltera od

zida nosača u vidu potklobuče-

nja, koje je izuzetno štetno.

− U enterijeru Crkve Sv. Troji-

ce, bez saglasnosti nadležnog

organa, prije 2004. godine

(bez saglasnosti Republičkog

zavoda za zaštitu spomenika

kulture Crne Gore) oslikan je

veoma loše i naivno novi živo-

pis neprimjerene ikonogra ije.

Rađen je u „al seco“ tehnici

tako da se može, relativno

bezbolno, ukloniti.

− Prije 2004. godine, na južnoj

strani unutar manastirske

porte, sagrađen je i manji

objekat od kamena i betona

za potrebe suvenirnice, i to

bez saglasnosti tadašnjeg

Republičkog zavoda za zašti-

tu spomenika kulture Crne

Gore - Cetinje.

− U toku 2012. godine, uz

južni ulaz u portu Manastira

bez saglasnosti nadležnog

organa – Uprave (nezakonito)

izgrađena je od kamena otvo-

rena palionica svijeća manjih

dimenzija, prislonjena uz

ogradni zid.

Priredila:

K. K.

I uReževićimagradili

i doziđivali posvom

nahođenju

PODGORICA

-Agencija za

civilnovazduhoplovstvopo-

krenula jekampanju„Sigur-

noupravljanjedronovima“,

kakobi edukovalaoperatore

dronova i širu javnost onači-

nimaupotrebeovih letilica,

koje se svevišekoristeuCr-

noj Gori.

Oni supozvali vlasnikedrono-

va da, ukoliko to nijesu već

uradili, evidentiraju svoj dron

kod Agencije, kao nadležnog

regulatornog tijela kako bi na

taj načindoprinijeli opštoj be-

zbjednosti i smanjili nelegal-

nu upotrebu ovih vazduho-

plova.

- Njihova registracija je be-

splatna i jednostavna, a sve in-

formacije o potrebnoj doku-

mentaciji i procesu prijave

mogu se naći na sajtu www.

caa.me

- saopšteno je iz Agen-

cije.

Naglašavaju da će u slučaju

nelegalne upotrebe dronova,

protiv njihovih rukovalaca

preduzeti zakonom utvrđene

mjere i kazniti ihnovčano, ali i

da protiv njih mogu biti inici-

rani sudski sporovi zbogugro-

žavanja javnog reda imira.

Do sada je, prema podacima

Agencije, uCrnojGori eviden-

tirano 97 operatora dronova.

Pravilnik o uslovima za upo-

trebusistemabespilotnihvaz-

duhoplova i vazduhoplovnih

modela propisuje da je neop-

hodno evidentirati dron ope-

rativnemasevećeodpolakilo-

grama, brzine od više od 20

m/s, doletavećegod15metara

i visine leta više od 10metara.

Istimpravilnikom su propisa-

ni uslovi za sigurnu upotrebu

dronova operativne mase do i

uključujući 20 kilograma,

uslovi koje mora ispuniti ru-

kovalac, licekojeupravljadro-

nom, i tehnički uslovi, a klasi-

fikovana su i područja letjenja

i obavljena kategorizacija le-

tačkihoperacija.

- U cilju suzbijanja nelegalne

upotrebe dronova, Agencija

sarađuje sa drugim državnim

organima i institucijama.Naša

želja je da kroz tu saradnju, ali

i aktuelnuedukativnukampa-

nju, dodatno podstaknemo si-

gurno upravljanje dronovima,

pri tom ne ograničavajući po-

tencijale rasta i inovacija u

ovoj rastućoj industriji - pišeu

saopštenju.

Sl.R.

Manastir Reževići (opština Budva), kako piše u

dokumentu, nepokretno je kulturno dobro koje

je stavljeno pod zaštitu rješenjembroj 1215, od 27.

novembra 1957. godine, te stoga sve intervencije

na ovomkulturnomdobru podliježu

odredbama Zakona o zaštiti kulturnih dobara

ManastirReževići

CrkvaSvetogStefana teškodevastirana

Vlasnici

treba da

prijave

letilice

Kampanja o sigurnom

upravljanju dronovima